काठमाडौं– आईसीसी क्रिकेट विश्वकप लिग–२ मा नेपालको लगातार दुई हारले अंकतालिकाको गणित मात्र जटिल बनाएको छैन, नेपाली क्रिकेटको एकदिवसीय संरचनामाथि नै गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। नेदरल्यान्ड्समा जारी त्रिकोणात्मक शृङ्खलामा नामिबिया र घरेलु टोली नेदरल्यान्ड्ससँग पराजित भएपछि नेपाल सोझै विश्वकप छनोट खेल्ने लक्ष्यबाट क्रमशः टाढिँदै गएको छ।

तर नेपालको समस्या केवल हारमा सीमित छैन। पछिल्ला खेलहरूले देखाएको सबैभन्दा ठूलो कमजोरी भनेको ब्याटिङ हो। बलरहरूले केही समयसम्म खेलमा प्रतिस्पर्धा कायम राखे पनि ब्याटरहरूले पर्याप्त रन बनाउन नसक्दा नेपाल हरेक खेलमा दबाबमा परेको छ।

हारभन्दा ठूलो चिन्ता ब्याटिङ:

नेपाल लगातार दुई खेलमा १५७ रनमै अलआउट भयो। आधुनिक एकदिवसीय क्रिकेटमा यस्तो स्कोर प्रतिस्पर्धात्मक मानिँदैन, विशेषगरी विपक्षी टोली व्यवस्थित र अनुभवी हुँदा।

नामिबियाविरुद्ध कप्तान रोहित पौडेलले ३१ रन बनाए भने दीपेन्द्रसिंह ऐरीले ३० रन जोडे। नेदरल्यान्ड्सविरुद्ध आरिफ शेखले ४१ तथा गुल्शन झाले २९ रन बनाए। यी व्यक्तिगत प्रदर्शन राम्रो देखिए पनि कुनै पनि खेलमा ठूलो साझेदारी बन्न सकेन।

क्रिकेटमा एक-दुई ब्याटरले ३०–४० रन बनाउनु पर्याप्त हुँदैन। जितका लागि कम्तीमा एक शतक साझेदारी वा ७०–८० रनको लामो इनिङ आवश्यक हुन्छ। नेपालले त्यस्तो इनिङ उत्पादन गर्न सकेको छैन।

शीर्षक्रमको असफलताले बढायो दबाब:

नेपालको शीर्षक्रम लगातार असफल बन्दै गएको छ। ओपनर कुशल भुर्तेलले दुई खेलमा क्रमशः २ र ९ रन बनाए। आसिफ शेखले १६ र १४ रनमै सीमित भए। इशान पाण्डेले पनि अपेक्षित सुरुवात दिलाउन सकेनन्।

एकदिवसीय क्रिकेटमा पहिलो १० ओभर टोलीको आधार तयार गर्ने समय हो। तर नेपालले यही चरणमा विकेट गुमाइरहेको छ। सुरुवात कमजोर भएपछि मध्यक्रममाथि ठूलो दबाब पर्छ र उनीहरू जोखिमपूर्ण शट खेल्न बाध्य हुन्छन्।

यसले नेपालको इनिङ कहिल्यै लयमा जान सकेको छैन।

बलिङले एक्लै खेल जित्न सक्दैन:

नेदरल्यान्ड्सविरुद्ध नेपाली बलरहरूले उत्कृष्ट सुरुवात गरेका थिए। १५८ रनको सामान्य लक्ष्य पछ्याइरहेको घरेलु टोलीलाई ७४–४ को अवस्थामा पुर्‍याइएको थियो।

त्यो अवस्थामा नेपाल खेलमा फर्किएको देखिन्थ्यो। तर विपक्षी टोलीले धैर्यपूर्वक साझेदारी गर्दै लक्ष्य पूरा गर्‍यो।

यसबाट एउटा कुरा स्पष्ट हुन्छ—बलिङले अवसर सिर्जना गर्न सक्छ, तर जित सुनिश्चित गर्न पर्याप्त रन पनि चाहिन्छ।

अर्कोतर्फ नेदरल्यान्ड्सले नामिबियाविरुद्ध २५१ रन बनायो। त्यही पिचमा बनेको त्यो स्कोर र नेपालको १५७ रनबीचको अन्तरले नेपालको वास्तविक कमजोरी कहाँ छ भन्ने स्पष्ट देखाउँछ।

अंकतालिकाको गणित झन् कठिन:

हाल अमेरिकाले शीर्ष चारमा स्थान लगभग सुरक्षित गरिसकेको छ। स्कटल्यान्ड पनि बलियो अवस्थामा छ। नेदरल्यान्ड्सले लगातार जित निकाल्दै आफूलाई थप मजबुत बनाइरहेको छ भने ओमान पनि नेपालभन्दा अघि छ।

नेपालका ३० खेलबाट २४ अंक छन्। अब केवल ६ खेल बाँकी छन्। सबै खेल जिते पनि नेपाल अधिकतम ३६ अंकमा पुग्नेछ।

तर समस्या यहीँबाट सुरु हुन्छ। नेपालले सबै खेल जिते पनि अन्य टोलीको नतिजामा भर पर्नुपर्नेछ। क्यानडा, ओमान, नामिबिया तथा यूएईसँग अझै पर्याप्त खेल बाँकी छन्। उनीहरूले राम्रो प्रदर्शन गरे नेपाललाई पछि पार्न सक्छन्।

यसले नेपालको भविष्य आफ्नै हातमा मात्र छैन भन्ने देखाउँछ।

‘गर या मर’ को अवस्थामा बाँकी खेल:

अब नेपालले नामिबियासँग अर्को खेल खेल्नेछ। त्यसपछि नेदरल्यान्ड्ससँग पुनः भिड्नेछ। अन्तिम शृङ्खलामा ओमान र क्यानडासँग दुई–दुई खेल हुनेछ।

यी सबै खेल नेपालका लागि फाइनलसरह बनेका छन्। एउटा हारले मात्र पनि शीर्ष चारको सम्भावना लगभग समाप्त हुन सक्छ।

यही कारण प्रत्येक खेलमा जित मात्र होइन, राम्रो रनरेट पनि महत्त्वपूर्ण हुनेछ।

नयाँ संयोजनको आवश्यकता:

लगातार समान प्रकारको ब्याटिङ असफल भएपछि टोली व्यवस्थापनले परिवर्तनबारे सोच्नुपर्ने अवस्था आएको छ।

युवा ब्याटर अर्जुन कुमाललाई अवसर दिन सकिने चर्चा बढेको छ। भीम सार्कीलाई पनि टोलीमा फर्काएर मध्यक्रम बलियो बनाउन सकिने सम्भावना छ।

तर केवल खेलाडी परिवर्तनले मात्र समाधान नआउन सक्छ। ब्याटिङ दृष्टिकोण, शट छनोट, स्ट्राइक रोटेसन तथा दबाब व्यवस्थापनमा पनि सुधार आवश्यक देखिएको छ।

ओडीआई र टी–२० को अन्तर झन् स्पष्ट:

पछिल्ला वर्षहरूमा नेपालले टी–२० क्रिकेटमा उल्लेखनीय सुधार गरेको छ। तर त्यही लय एकदिवसीय क्रिकेटमा देखिएको छैन।

ओडीआईमा ५० ओभरको खेलमा धैर्यता, लामो साझेदारी, इनिङ निर्माण र परिस्थिति अनुसार खेल्ने क्षमता आवश्यक हुन्छ। नेपाल अहिले यही पक्षमा कमजोर देखिएको छ।

छोटो ढाँचाको आक्रामक शैली एकदिवसीय क्रिकेटमा सधैं सफल हुँदैन भन्ने तथ्य पछिल्ला खेलहरूले देखाएका छन्।

शीर्ष चार किन यति महत्त्वपूर्ण?

लिग–२ को शीर्ष चारमा पर्ने टोलीले सिधै विश्वकप छनोट प्रतियोगितामा स्थान बनाउनेछ। साथै उनीहरूको एकदिवसीय मान्यता पनि सुरक्षित रहनेछ।

नेपालले अघिल्लो संस्करणमा उत्कृष्ट पुनरागमन गर्दै शीर्ष चारमा स्थान बनाएको थियो र विश्वकप छनोट खेलेको थियो।

यदि यसपटक शीर्ष चारमा पर्न असफल भयो भने नेपालले प्लेअफको लामो र कठिन बाटो तय गर्नुपर्नेछ। त्यसले विश्वकप यात्रा अझ चुनौतीपूर्ण बनाउनेछ।

अब विकल्प एउटै:

नेपालका लागि अब कुनै जटिल रणनीति बाँकी छैन। पहिलो आवश्यकता भनेको सबै बाँकी खेल जित्नु हो। त्यसपछि मात्र अन्य टोलीको नतिजाको प्रतीक्षा गर्न सकिन्छ।

तर जित्नका लागि १५७ रनले पुग्दैन। शीर्षक्रमले जिम्मेवारी लिनुपर्छ, मध्यक्रमले ठूलो साझेदारी बनाउनुपर्छ र अन्तिम ओभरसम्म इनिङ निर्माण गर्नुपर्छ।

यदि ब्याटिङमा तत्काल सुधार आएन भने नेपालको विश्वकप छनोटको सपना अंकतालिकाको गणितभन्दा पनि आफ्नै प्रदर्शनका कारण टुट्न सक्छ। अहिले नेपालको सबैभन्दा ठूलो प्रतिस्पर्धी विपक्षी टोली होइन, आफ्नै ब्याटिङ संकट बनेको छ।