शेन्जेन– विश्व राजनीतिका तीन शक्तिशाली नेताहरू चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङ, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनबीच चीनको शेन्जेनमा ऐतिहासिक त्रिपक्षीय वार्ता सुरु भएको छ।
एसिया–प्रशान्त आर्थिक सहयोग (एपेक) शिखर सम्मेलनका क्रममा सुरु भएको यो बैठकलाई विश्व राजनीतिक दृष्टिले महत्त्वपूर्ण रूपमा हेरिएको छ। तीनै नेताले आ–आफ्नो देशका राष्ट्रिय झन्डाको पृष्ठभूमिमा सामूहिक तस्बिर खिचाउँदै वार्ताको औपचारिक सुरुआत गरेका हुन्।
सामूहिक तस्बिरका क्रममा चिनियाँ राष्ट्रपति सी सामान्य मुस्कानसहित देखिएका थिए भने ट्रम्प र पुटिनको अनुहारमा गम्भीरता झल्किएको थियो। बैठकअघि तीन नेताबीच हात मिलाएको दृश्य भने देखिएन।
वार्ताको सुरुआतमै रुसी राष्ट्रपति पुटिनले युक्रेन युद्धलाई प्राथमिकताका साथ उठाएका छन्। पछिल्लो २४ घण्टामा सी र ट्रम्पसँग भएका छुट्टाछुट्टै छलफलको प्रसङ्ग उल्लेख गर्दै उनले युक्रेन मामिलामा तीनै देशका साझा चासो रहेको बताएका थिए।
त्यस्तै, चिनियाँ राष्ट्रपति सीले तीन शक्तिशाली राष्ट्रका नेताहरू एकै ठाउँमा बसेर छलफल गर्नु आफैँमा ऐतिहासिक महत्त्वको विषय भएको बताए। विश्व शान्ति र स्थायित्व कायम गर्न ठूला शक्ति राष्ट्रहरूबीच सहकार्य आवश्यक रहेको उनको भनाइ थियो।
‘ठूला शक्ति राष्ट्रहरू मिलेर बस्दा नै विश्वमा शान्ति कायम हुन्छ,’ भन्दै सीले चुनौतीपूर्ण परिस्थितिमा नै वास्तविक जिम्मेवारीको परीक्षा हुने उल्लेख गरे। उनले विश्वव्यापी समस्या समाधानका लागि तीनै देशबीच एकता र सहकार्य हुनुपर्नेमा जोड दिए।
अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रम्पले भने आणविक हतियार नियन्त्रण र विश्वव्यापी तनावका विषयमा छलफल गर्न तीनै राष्ट्र उपयुक्त अवस्थामा रहेको बताए। विगतमा असमझदारी भएका नेताहरूबीच संवाद नगर्ने प्रवृत्तिको आलोचना गर्दै उनले अवसरहरूबाट पछि हटेर शान्ति स्थापना गर्न नसकिने धारणा राखे।
ट्रम्पले विश्वलाई प्रभावित पारिरहेका विभिन्न समस्याको समाधान गर्ने जिम्मेवारी तीनै नेताको काँधमा रहेको बताए। बैठकअघि पुटिनसँग युक्रेन युद्धबारे छलफल भइसकेको जानकारी दिँदै उनले विश्वका प्रमुख मुद्दाहरूमा विस्तृत कुराकानी हुने उल्लेख गरे।
‘हेरौँ, हामी केही नतिजा निकाल्न सक्छौँ वा सक्दैनौँ,’ ट्रम्पले भने।
युक्रेन युद्ध, आणविक हतियार र विश्व शान्तिजस्ता संवेदनशील विषयमा केन्द्रित रहने अपेक्षा गरिएको यो वार्ताबाट कस्तो निष्कर्ष निस्कन्छ भन्नेमा अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको चासो बढेको छ।