काठमाडौं — सुदूरपश्चिम प्रदेशमा कार्यरत ट्राफिक प्रहरी कर्मचारीहरूको क्षमता अभिवृद्धि गर्ने उद्देश्यले “आधारभूत जीवन सहयोग (Basic Life Support – BLS सम्बन्धी विशेष तालिम कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको छ। उक्त तालिमले सडक दुर्घटनापछि तत्काल प्रदान गरिने प्राथमिक उपचार तथा जीवनरक्षा सम्बन्धी सीप विकास गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ।

हिजो (मंगलबार) सञ्चालन गरिएको सो कार्यक्रममा १३२ जना ट्राफिक प्रहरी कर्मचारीहरूलाई तालिम प्रदान गरिएको थियो । सुदूरपश्चिम प्रदेश प्रहरी अस्पताल, धनगढी, कैलालीका प्राविधिक प्रहरी नायब उपरीक्षक डा.पुनम पाठकको नेतृत्वमा तथा विभिन्न जिल्लास्थित स्वास्थ्य संस्थाहरूका चिकित्सक प्रतिनिधिहरूको सक्रिय सहभागितामा उक्त कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको हो।

कार्यक्रमका प्रमुख प्रशिक्षक डा. पुनम पाठकले दुर्घटनापछि पहिलो केही मिनेट अत्यन्त संवेदनशील हुने उल्लेख गर्दै सो समयमा गरिएको सही प्राथमिक उपचारले घाइतेको ज्यान जोगाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने बताए। उनका अनुसार, ट्राफिक प्रहरीहरू सडकमा निरन्तर खटिने भएकाले दुर्घटना स्थलमा सबैभन्दा पहिले पुग्ने सम्भावना बढी रहन्छ, जसले गर्दा उनीहरूमा जीवनरक्षा सम्बन्धी आधारभूत ज्ञान तथा सीप हुनु अपरिहार्य छ।

उनले भने, “दुर्घटनापछि तत्काल गरिएको सानो प्रयासले पनि ठूलो परिणाम दिन सक्छ। त्यसैले ट्राफिक प्रहरीहरूलाई आधारभूत जीवन सहयोग सम्बन्धी ज्ञान दिनु अत्यन्त आवश्यक छ।”

उक्त तालिममा सहभागी प्रहरी कर्मचारीहरूलाई समूहगत रूपमा विभाजन गरी विभिन्न आपतकालीन अवस्थाहरूको अनुकरण गराई अभ्यास गराइएको थियो।

तालिमका क्रममा कृत्रिम श्वासप्रश्वास (सीपीआर), रक्तस्राव नियन्त्रण गर्ने विधि, अचेत अवस्थाका बिरामीको व्यवस्थापन, घाइतेलाई सुरक्षित तरिकाले सार्ने तरिका, तथा दुर्घटनास्थलमा अपनाउनुपर्ने सावधानीहरूबारे विस्तृत रूपमा प्रशिक्षण दिइएको थियो।

यसले सहभागीहरूलाई वास्तविक घटनामा कसरी तुरुन्त प्रतिक्रिया दिने भन्ने विषयमा आत्मविश्वास वृद्धि भएको बताइएको छ।

तालिममा सहभागी एक ट्राफिक प्रहरी कर्मचारीले यस तालिम अत्यन्त उपयोगी रहेको प्रतिक्रिया दिएका थिए। उनले भने, “हामीले यसअघि दुर्घटनामा घाइतेलाई अस्पताल पुर्‍याउने काम मात्र गर्थ्यौं, तर अब हामी तत्काल प्राथमिक उपचार दिन सक्ने अवस्थामा पुगेका छौं। यसले हाम्रो जिम्मेवारी अझ बढाएको महसुस भएको छ।”

अर्का सहभागीले पनि यस्तो तालिमले आफूहरूलाई व्यावसायिक रूपमा थप सक्षम बनाएको र भविष्यमा नागरिकको ज्यान बचाउन प्रत्यक्ष योगदान पुर्‍याउन सक्ने विश्वास व्यक्त गरे।

नेपालमा पछिल्लो समय सडक दुर्घटनाको दर बढ्दो अवस्थामा रहेको छ। यस्तो अवस्थामा दुर्घटनापछि तुरुन्त उपलब्ध गराइने प्राथमिक उपचारले मृत्यु दर घटाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्छ।

विशेषगरी सुदूरपश्चिम प्रदेशजस्ता भौगोलिक रूपमा विकट क्षेत्रमा अस्पतालसम्म पुग्न समय लाग्ने भएकाले प्रारम्भिक उपचारको महत्व अझ बढी रहेको देखिन्छ। यस तालिमले प्रहरी कर्मचारीहरूलाई यस्ता चुनौतीपूर्ण परिस्थितिमा प्रभावकारी रूपमा कार्य गर्न सक्षम बनाउने विश्वास गरिएको छ।

प्रहरी नायब उपरीक्षक टेक जोराका अनुसार ट्राफिक व्यवस्थापनका साथै दुर्घटनापछि उद्धार कार्यमा समेत प्रहरीको भूमिका अत्यन्त महत्वपूर्ण रहँदै आएको छ। यस तालिमपछि प्रहरीहरू अझ प्रभावकारी र द्रुत रूपमा सेवा प्रवाह गर्न सक्षम हुने अपेक्षा गरिएको छ।

आयोजकहरूले भविष्यमा पनि यस्ता तालिमहरूलाई निरन्तरता दिने तथा थप प्रहरी कर्मचारीहरूलाई समेट्ने योजना रहेको बताएका छन्।

प्रहरी संगठनले आगामी दिनहरूमा अन्य जिल्लाका ट्राफिक प्रहरी कर्मचारीहरूलाई समेत यस्तै प्रकारका तालिम कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्ने योजना बनाएको छ। साथै, आपतकालीन अवस्थाको सामना गर्न आवश्यक पर्ने उपकरणहरू जस्तै प्राथमिक उपचार किट, स्ट्रेचर तथा अन्य सामग्रीहरूको व्यवस्था गर्ने तयारी भइरहेको जानकारी दिइएको छ।